Hotline - Zalo
0589533456Công ty TNHH Rezkin Việt Nam
Hotline - Zalo
0589533456Nguyên nhân tay chân lạnh vào mùa đông xuất phát từ đâu là điều nhiều người quan tâm khi thời tiết trở lạnh. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn nhận biết những nguyên nhân thường gặp và tìm hiểu cách cải thiện tay chân lạnh vào mùa đông.
Nguyên nhân tay chân lạnh vào mùa đông và cách cải thiện
Không phải trường hợp tay chân lạnh vào mùa đông nào cũng liên quan đến bệnh lý. Khi nhiệt độ giảm, cơ thể sẽ tự điều chỉnh để hạn chế mất nhiệt và duy trì nhiệt độ ổn định cho các cơ quan quan trọng. Bên cạnh phản ứng với thời tiết, cơ địa, tuổi tác và trạng thái cảm xúc cũng có thể khiến một số người dễ cảm thấy lạnh ở tay chân hơn.
Khi trời lạnh, các mạch máu ở vùng ngoại vi có xu hướng co lại. Đây là một cơ chế giúp cơ thể hạn chế lượng nhiệt thất thoát ra bên ngoài và duy trì nhiệt độ ở vùng trung tâm. Vì lượng máu đến bàn tay, bàn chân tạm thời giảm, những vị trí này có thể trở nên lạnh hơn, đặc biệt là các đầu ngón tay và ngón chân.
Tình trạng này thường không đáng lo nếu chỉ xuất hiện khi thời tiết lạnh và cải thiện sau khi bạn mặc thêm quần áo, mang tất hoặc vận động nhẹ. Khi môi trường ấm lên, mạch máu giãn trở lại và cảm giác lạnh cũng dần giảm.
Mỗi người có khả năng điều hòa thân nhiệt khác nhau nên mức độ cảm nhận lạnh cũng không giống nhau. Một số người có thể dễ bị lạnh tay chân hơn những người khác, đặc biệt khi cơ thể ít tạo hoặc giữ nhiệt.
Người lớn tuổi cũng có thể nhạy cảm hơn với thời tiết lạnh do khả năng cảm nhận và điều hòa nhiệt độ của cơ thể có thể suy giảm theo tuổi. Tuổi cao là một yếu tố làm tăng nguy cơ gặp các vấn đề liên quan đến lạnh do khả năng điều chỉnh nhiệt và cảm nhận lạnh giảm đi.
Với phụ nữ, tình trạng lạnh đầu ngón tay, ngón chân cũng được ghi nhận thường gặp hơn trong một số tình trạng như hiện tượng Raynaud. Tuy nhiên, không nên mặc định rằng phụ nữ bị lạnh tay chân là do giới tính; mức độ nhạy cảm với lạnh còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác.
Người lớn tuổi cũng có thể nhạy cảm hơn với thời tiết lạnh do khả năng cảm nhận và điều hòa nhiệt độ của cơ thể có thể suy giảm theo tuổi
Cảm giác căng thẳng hoặc lo âu cũng có thể khiến tay chân lạnh hơn ở một số người. Khi cơ thể phản ứng với stress, hệ thần kinh giao cảm được kích hoạt và có thể làm các mạch máu ngoại vi co lại, từ đó làm giảm lưu lượng máu đến bàn tay và bàn chân.
Cơ chế này cũng được thấy rõ ở người mắc hiện tượng Raynaud, khi các mạch máu nhỏ ở ngón tay, ngón chân phản ứng quá mức với lạnh hoặc stress. Khi đó, vùng bị ảnh hưởng có thể lạnh, tê và đôi khi thay đổi màu da.
Nếu tay chân lạnh xuất hiện trong lúc căng thẳng và nhanh chóng cải thiện sau khi thư giãn, nghỉ ngơi hoặc làm ấm cơ thể, bạn có thể theo dõi thêm. Ngược lại, nếu tình trạng thường xuyên tái diễn kèm tê bì, đau hoặc đổi màu da, nên tìm hiểu nguyên nhân cụ thể thay vì chỉ tập trung vào việc giữ ấm.
>> Đọc thêm: Bệnh tay chân lạnh ở phụ nữ: Nguyên nhân và cách khắc phục
Không phải lúc nào tay chân lạnh vào mùa đông cũng chỉ do thời tiết. Nếu tình trạng này xuất hiện thường xuyên, kéo dài hoặc không cải thiện dù đã giữ ấm, bạn nên chú ý đến những nguyên nhân sức khỏe có thể đi kèm. Một số vấn đề liên quan đến máu, mạch máu, thần kinh hoặc tuyến giáp có thể khiến cơ thể nhạy cảm với lạnh hoặc làm tay chân có cảm giác lạnh hơn bình thường.
Thiếu máu, đặc biệt là thiếu máu do thiếu sắt, có thể khiến cơ thể xuất hiện nhiều biểu hiện như mệt mỏi, da nhợt, khó thở hoặc tim đập nhanh. Một số người cũng có thể cảm thấy lạnh ở tay và chân.
Nếu thường xuyên bị lạnh tay chân đồng thời dễ mệt, chóng mặt hoặc da nhợt hơn bình thường, bạn nên kiểm tra để xác định có thiếu máu hay không. Không nên tự ý uống viên sắt chỉ vì cảm thấy tay chân lạnh, bởi nguyên nhân thiếu máu cần được xác định trước khi bổ sung.
Bàn tay và bàn chân nằm ở xa tim nên có thể dễ bị ảnh hưởng khi lưu lượng máu đến các vùng ngoại vi giảm. Khi đó, tay chân có thể lạnh hơn, đôi khi kèm cảm giác tê, đau hoặc thay đổi màu da.
Nếu cảm giác lạnh xuất hiện dai dẳng, đặc biệt chỉ xảy ra rõ ở một bên hoặc đi kèm đau, tê và vết thương lâu lành, bạn không nên chỉ tìm cách làm ấm tại nhà. Những biểu hiện này cần được kiểm tra để tìm nguyên nhân liên quan đến mạch máu hoặc các vấn đề sức khỏe khác.
Raynaud là tình trạng các mạch máu nhỏ ở ngón tay hoặc ngón chân phản ứng quá mức với nhiệt độ lạnh hoặc căng thẳng. Khi mạch máu co lại, lượng máu đến các ngón giảm tạm thời, khiến chúng trở nên lạnh và tê.
Một biểu hiện dễ nhận biết là các ngón có thể thay đổi màu da khi gặp lạnh, chẳng hạn trở nên trắng hoặc xanh trước khi dần trở lại bình thường khi được làm ấm. Một số người còn cảm thấy châm chích hoặc đau khi tuần hoàn trở lại.
Nếu hiện tượng này lặp đi lặp lại mỗi khi trời lạnh hoặc căng thẳng, bạn nên đi khám để xác định đây có phải Raynaud hay một vấn đề khác hay không.
Đái tháo đường kéo dài có thể gây tổn thương các dây thần kinh ngoại biên, thường biểu hiện trước tiên ở bàn chân. Người bệnh có thể cảm thấy tê, châm chích, nóng rát, đau hoặc giảm khả năng cảm nhận nhiệt độ.
Vì vậy, có trường hợp cảm giác bàn chân lạnh nhưng khi chạm vào lại không thực sự lạnh. Đây có thể là biểu hiện liên quan đến sự thay đổi cảm giác do thần kinh bị ảnh hưởng. Người mắc đái tháo đường nên đặc biệt chú ý nếu bàn chân xuất hiện tê, giảm cảm giác, vết xước hoặc vết loét lâu lành.
Suy giáp là tình trạng tuyến giáp hoạt động kém và không sản xuất đủ hormone cần thiết cho cơ thể. Khi quá trình chuyển hóa bị ảnh hưởng, người bệnh có thể cảm thấy lạnh hơn bình thường, ngay cả khi những người xung quanh không cảm thấy quá lạnh.
Ngoài nhạy cảm với lạnh, suy giáp còn có thể đi kèm mệt mỏi, tăng cân, táo bón, da khô hoặc khó tập trung. Những triệu chứng này có thể xuất hiện trong nhiều tình trạng khác nhau nên không thể chỉ dựa vào cảm giác lạnh tay chân để tự chẩn đoán.
Suy giáp là tình trạng tuyến giáp hoạt động kém và không sản xuất đủ hormone cần thiết cho cơ thể khiến chân tay lạnh hơn bình thường
>> Đọc thêm: Tại sao chân tay lạnh vào mùa đông nóng vào mùa hè?
Nếu tay chân lạnh chủ yếu do thời tiết hoặc thói quen sinh hoạt, bạn có thể bắt đầu bằng những cách đơn giản tại nhà. Mục tiêu là giữ cơ thể đủ ấm, duy trì vận động và xây dựng chế độ ăn uống đầy đủ dưỡng chất. Nếu tay chân lạnh kéo dài hoặc xuất hiện thêm tê bì, đau, đổi màu da, bạn không nên chỉ tự chăm sóc mà cần tìm nguyên nhân cụ thể.
Khi trời lạnh, nên chủ động bảo vệ bàn tay và bàn chân bằng găng tay, tất và giày dép phù hợp. Bạn có thể mặc quần áo theo nhiều lớp để dễ điều chỉnh khi nhiệt độ thay đổi.
Tất và giày nên có độ rộng vừa phải, tránh bó chặt bàn chân hoặc ngón chân. Quần áo quá chật không chỉ gây khó chịu mà còn có thể khiến việc giữ ấm kém hiệu quả. Khi ra ngoài trời lạnh, hãy giữ tay chân khô ráo và hạn chế tiếp xúc với môi trường lạnh trong thời gian dài.
Ngâm tay hoặc chân trong nước ấm có thể giúp cơ thể cảm thấy dễ chịu hơn khi bị lạnh. Tuy nhiên, nước chỉ nên ở mức ấm vừa phải, không dùng nước quá nóng để làm ấm nhanh.
Bạn có thể ngâm trong khoảng 10–15 phút, sau đó lau khô và mang tất hoặc giữ ấm bàn chân. Nếu thích, có thể thêm vài lát gừng hoặc một lượng nhỏ muối để tạo cảm giác thư giãn, nhưng những nguyên liệu này không thay thế việc tìm nguyên nhân nếu tay chân lạnh kéo dài.
Với người bị giảm cảm giác ở tay chân, đặc biệt do vấn đề thần kinh, cần kiểm tra nhiệt độ nước cẩn thận để tránh bỏng. Khi làm ấm vùng cơ thể bị lạnh, nên thực hiện từ từ thay vì sử dụng nguồn nhiệt quá cao.
Ít vận động có thể khiến bạn cảm thấy lạnh và khó chịu hơn, đặc biệt khi phải ngồi lâu trong mùa đông. Vì vậy, hãy dành thời gian đi bộ, tập các bài vận động nhẹ hoặc thực hiện một số động tác co duỗi tay chân trong ngày.
Khi bàn tay, bàn chân đang lạnh, bạn cũng có thể cử động các ngón, xoay cổ tay, cổ chân hoặc massage nhẹ để tạo cảm giác ấm hơn. Vận động thường xuyên cũng giúp duy trì lưu lượng máu và sức khỏe tổng thể.
Không nên chà xát mạnh hoặc massage vùng da đang tê buốt, sưng, phồng rộp hoặc có tổn thương. Nếu da đã bị tổn thương do lạnh, việc làm ấm nên được thực hiện nhẹ nhàng và từ từ.
Chế độ ăn uống cân bằng cũng đóng vai trò quan trọng đối với sức khỏe tổng thể. Bạn nên đảm bảo khẩu phần có đủ protein, sắt, vitamin B12, folate và các dưỡng chất cần thiết khác.
Các thực phẩm có thể đưa vào thực đơn gồm thịt, cá, trứng, các loại đậu, rau xanh đậm và nhiều nhóm thực phẩm khác. Nếu nghi ngờ thiếu sắt hoặc thiếu vitamin do chế độ ăn uống, bạn nên kiểm tra sức khỏe trước khi tự ý sử dụng thực phẩm bổ sung.
Đặc biệt, nếu tay chân lạnh đi kèm mệt mỏi, chóng mặt, da nhợt hoặc khó thở, việc bổ sung dinh dưỡng cần đi kèm với tìm hiểu nguyên nhân thay vì chỉ tập trung vào việc làm ấm tay chân.
Chế độ ăn uống cân bằng cũng đóng vai trò quan trọng đối với sức khỏe tổng thể
Bên cạnh việc giữ ấm, bạn cũng nên chú ý đến những thói quen có thể ảnh hưởng đến mạch máu. Hút thuốc có thể làm co mạch và ảnh hưởng đến lưu lượng máu ở các chi. Căng thẳng cũng có thể kích hoạt các phản ứng khiến mạch máu ngoại vi co lại, đặc biệt ở người có hiện tượng Raynaud.
>> Đọc thêm: Chữa bệnh chân tay lạnh vào mùa đông như thế nào?
Khi tay chân lạnh vào mùa đông, bạn nên tránh một số thói quen làm ấm không đúng cách hoặc chủ quan trước những dấu hiệu bất thường:
– Dùng nguồn nhiệt quá cao: Không đặt tay chân sát bếp, máy sưởi hoặc túi chườm nóng để làm ấm nhanh. Nhiệt quá cao có thể gây bỏng, nhất là khi tay chân đang tê hoặc giảm cảm giác.
– Ngâm tay chân trong nước quá nóng: Nên làm ấm từ từ bằng nước ấm vừa phải thay vì sử dụng nước rất nóng. Khi tay chân bị tê, khả năng cảm nhận nhiệt độ có thể giảm nên nguy cơ bỏng cũng cao hơn.
– Mang tất hoặc giày quá chật: Không nên cố đi tất nhiều lớp hoặc sử dụng giày bó sát để giữ ấm. Hãy chọn kích thước vừa vặn, có đủ không gian cho các ngón chân và tránh gây khó chịu khi di chuyển.
– Chà xát hoặc massage quá mạnh: Có thể vận động nhẹ các ngón tay, ngón chân để tạo cảm giác ấm hơn, nhưng không nên chà xát mạnh khi da đang tê, đau, sưng hoặc có tổn thương.
– Tự ý bổ sung thuốc hoặc viên sắt: Tay chân lạnh có nhiều nguyên nhân khác nhau, vì vậy không nên tự mua thuốc, viên sắt hoặc vitamin chỉ dựa trên triệu chứng này. Nếu nghi ngờ thiếu máu hoặc thiếu chất, nên kiểm tra để xác định nguyên nhân trước.
– Chỉ tìm cách làm ấm mà bỏ qua triệu chứng bất thường: Nếu tay chân lạnh kéo dài, thường xuyên tái diễn hoặc đi kèm tê bì, đau, đổi màu da, giảm cảm giác hay vết thương lâu lành, bạn nên đi khám để tìm nguyên nhân. Những thay đổi màu da ở ngón tay, ngón chân có thể gặp trong các vấn đề về tuần hoàn như Raynaud.
– Hút thuốc hoặc để cơ thể tiếp xúc với lạnh quá lâu: Nicotine có thể làm co mạch, trong khi tiếp xúc với lạnh kéo dài có thể khiến các mạch máu ở tay chân co lại và làm triệu chứng rõ hơn.
Qua những thông tin Haruco chia sẻ, bạn đã có thêm kiến thức về nguyên nhân tay chân lạnh vào mùa đông và cách chăm sóc tay chân khi thời tiết trở lạnh. Bên cạnh việc giữ ấm và vận động, hãy chú ý theo dõi tình trạng cơ thể để kịp thời nhận biết những dấu hiệu bất thường.
Haruco – Hơn 10 năm nâng đỡ cột sống, nâng tầm cuộc sống
– Website: https://haruco.com.vn/
– Fanpage: https://www.facebook.com/haruco.official/
– Hotline: 0589533456
– Email: hotro.haruco@gmail.com
– Địa chỉ: Tòa SHG, 8 Quang Trung, Hà Đông, Hà Nội
